۱- فرار شاهانه

چند وقت پیش شنیدم ماروین زونیس در کتاب «شکست شاهانه» شخصیت شاه را به لحاظ روانشناختی بررسی و ادعا کرده که عده‌ای در اوایل سلطنت به محمدرضا پهلوی لقب «پادشاه چمدانی» داده بودند. یعنی از همان سال 1320 که محمدرضا به جای پدرش نشست، همیشه چمدانهایش بسته بود و آماده فرار. زونیس ادعا می‌کند که از شهریور 20 تا مرداد 32 شاه، پنج بار در آستانه فرار از کشور بود ولی به هر دلیلی این اتفاق نیفتاد. در این قسمت از پادکست انقلاب می‌خواهیم به این مسأله بپردازیم که شاه چند بار از کشور گریخته و علل فرارهایش چه بوده؟